4 uitspraken om te doen alsof je iets van opera kent

Opera voor beginners - en welke stukken zijn geschikt voor een eerste keer? Via Podium 19 kan je bovendien gratis online proeven van opera.

"Opera is mijn ding niet." Maar ben je al gaan kijken? Als dat niet het geval is, dan is de kans groot dat vooral jouw idee van opera je ding niet is. Ontoegankelijk, onverstaanbaar, ouderwets ... terwijl opera eigenlijk heel toegankelijk en universeel kan zijn.

Waag je je toch aan een eerste (online) voorstelling, dan kunnen deze quotes je helpen om door te gaan voor een doorwinterde operakijker. 

 

1. "Ik vind dat de librettist minstens evenveel aandacht verdient als de componist."

Verdi, Puccini, Mozart ... zijn bekende operacomponisten en dankzij hun virtuositeit is het genre nog steeds populair. De meesten schreven echter enkel de muziek. Voor tekst en regieaanwijzingen werkten ze samen met een schrijver: de librettist. In de 18de eeuw waren librettisten als da Ponte en Piave even grote namen, nu doen ze nog maar bij weinigen een belletje rinkelen.

Opera's worden gezongen in de oorspronkelijke taal - meestal in het Italiaans, Frans of Duits. Geen nood: er is bijna altijd boventiteling voorzien in het Nederlands. Je kan meestal ook een programmaboekje kopen met het libretto (de tekst dus) in. 

 

2. "Je kent het verhaal toch?"

Het bijzondere aan opera is dat al eeuwenlang dezelfde stukken worden opgevoerd. Soms kiest de regisseur voor een eigentijdse interpretatie maar even vaak wordt trouw gebleven aan de vroege versies. 

De verhalen zijn dan ook heel bekend en het is niet erg als je al weet hoe het afloopt. Meestal gaat het om eenvoudige en herkenbare concepten als liefde, onmogelijk verlangen, de tragiek van leven en dood, tegenstellingen tussen rijk en arm ...

Om te genieten van de muziek is het zelfs aangewezen om op voorhand de korte inhoud eens te lezen. Dan kan je vlotter de boventiteling lezen en meer naar het toneel kijken.  

  

3. "Deze coupures zijn wel erg ingrijpend"

In de 18de en 19de eeuw waren operagangers rijkelui met zeeën van tijd. Het was dus geen probleem dat voorstellingen met gemak 4 à 5 uur duurden. Tegenwoordig zijn we allemaal workaholics, dus een stuk duurt best niet langer dan 2 à 2,5 uur - zodat het in een avond past. 

Daarom worden in hedendaagse opvoeringen delen uit het scenario geknipt. Elke opvoering is anders en de regisseur legt op deze manier eigen accenten. Hij/zij kan zelfs spelen met de volgorde van bedrijven - een bedrijf is een deel van een opera of theaterstuk.

 

4. "Hebben we zitplaatsen van waaruit we cour én jardin goed kunnen zien?"

Cour en jardin zijn voor het theater wat stuurboord en bakboord zijn voor de scheepvaart. Stel: de regisseur zit voor het podium en draagt een acteur op om langs rechts het podium te verlaten. Wiens rechterkant bedoelt hij dan? 

Molière, een bekende Franse toneelauteur, worstelde in de 17de eeuw al met deze verwarring. Hij maakte theater in het Palais des Tuileries in Parijs en kwam op het simpele doch geniale idee om de twee kanten van het toneel te vernoemen naar de kant van de tuin (coté jardin) en de kant van de binnenplaats (coté cour). Sindsdien heet in alle theaters de rechterkant - als je naar het podium kijkt - cour, en de linkerkant jardin.

 

Opera op Podium 19

Momenteel zijn theaters en schouwburgen gesloten. Gelukkig is er Podium 19: het gloednieuwe cultuurkanaal dat je gratis laten genieten van concerten, voorstellingen en ander cultureel leuks, vanuit je eigen zetel.  Enkele Vlaamse kunsthuizen delen er hun allermooiste opera's met jou: de première volg je live op tv via de kanalen van Proximus, Orange en Telenet, daarna kan je de voorstellingen eindeloos herbekijken via VRT NU. 

    Alle voorstellingen op Podium 19