Spaanse Sferen

Niemand die onbewogen blijft bij het Spaanse vuur van de flamenco, met klepperende castagnetten en opzwepende gitaarklanken. De Falla en Rimski-Korsakov keken allebei met een eigen bril naar Spanje. Hoewel hun voorstellingen van het zuiderse land zich op verschillende manieren ontwikkelden, is het frappant hoe gelijkaardig hun muzikaal vocabularium bij momenten is.

Manuel de Falla, ongetwijfeld een van de belangrijkste Spaanse componisten uit de 20e eeuw, had de kracht van het flamenco-repertoire goed begrepen en integreerde het in zijn muziek. Voor zijn studies trok hij naar het romantische Parijs, maar hij besliste om terug te keren naar zijn vaderland toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak. Het is terug in Spanje dat hij El amor brujo, een orkestwerk met flamencozang, schreef. Hoewel het verhaal over de jonge zigeunervrouw Canela die gekweld wordt door avances van haar dode geliefde op zich al spannend genoeg lijkt, kon het werk maar op weinig belangstelling rekenen. Een herwerkte versie in de vorm van een ballet ging in 1925 in première en had meer succes. Vandaag is het vooral de orkestsuite van dit ballet die het meest geliefd is. De partituur is dan ook een weelderige, melodieuze schildering van Spanje. Wat dit concert echter wil aantonen is dat de Spaanse cultuur ook werd opgemerkt over de landsgrenzen heen en zelfs de verbeelding van Russische componisten prikkelde. Michaïl Glinka hield zich in zijn twee Spaanse ouvertures als eerste Rus bezig met de Spaanse cultuur. Later schreef Rimski-Korsakov een ode aan Spanje met zijn vijfdelige Capriccio espagnol. In tegenstelling tot Glinka heeft Rimski-Korsakov nooit een voet gezet op Spaans grondgebied. Het zijn vooral volksliedverzamelingen van José Inzenga die zijn ideeën over het exotische Spanje voedden. Zeker in het derde deel Alborada, een ochtendlied, is dit goed merkbaar. Maar het is toch vooral de meesterorkestrator Rimski-Korsakov zelf die komt bovendrijven door de prachtige solo’s in de blazers, de viool en de harp.

Dit event wordt uitgezonden op Podium 19, een nieuw en gratis cultuurkanaal. Je kan op Podium 19 terecht voor virtuele voorstellingen, optredens en concerten uit de Vlaamse cultuurhuizen. Podium 19 is te zien op kanaal 19 van Proximus Pickx (kanaal 269 vanuit Brussel of Wallonië), kanaal 99 van Telenet TV, kanaal 20 van Orange TV en uitgesteld via VRT NU. Meer info op www.podium19.be.

Over deze uitzending

Wanneer?

Van April 12, 2021 tot May 8, 2021

Waar kijken?