De Hanze en Vlaanderen - Commerciële expansie en culturele interactie in laatmiddeleeuws Europa

De groei en bloei van talrijke steden in Noordwest-Europa in de 12de en 13de eeuw had veel te maken met de ontwikkeling van de Duitse Hanze als handelsverbond. Duitse steden aan de Noordzee legde handelscontacten met Engelse, Nederlandse en Vlaamse handelscentra en stootten in oostelijke richting door langs de kusten van de Oostzee naar Scandinavië, het huidige Polen en het Baltische gebied.

Handelaars uit deze gebieden werden aangetrokken door Vlaanderen dat kwaliteitslaken produceerde en een goede afzet bood voor grondstoffen en voedingswaren. Brugge kon zich dankzij de Zwinhaven ontwikkelen tot het exportcentrum voor Vlaanderen en de marktplaats voor Europese goederen. De Hanze vestigde er haar belangrijkste buitenlandse kantoor.

Andere West- en Zuid-Europese handelsnaties droegen er eveneens bij tot de bloei van de handel en het bank- en beurswezen. De Vlaamse kunst en cultuur maakten gouden jaren door en kenden internationale uitstraling. Politieke en commerciële evoluties deden vanaf het einde van de 15de eeuw het zwaartepunt van de handel in de Zuidelijke Nederlanden verschuiven naar Antwerpen. In het nieuwe klimaat van de Grote Ontdekkingen en de koloniale expansie verloren Noordwest-Europa en de Hanze de leidende positie ten voordele van de Zuid-Europese landen, voornamelijk Spanje en Portugal.